Σχετικά Άρθρα
Πρόοδος στις συνομιλίες ΗΠΑ με Ιράν, παρ΄ ότι το τοξικό Ισραήλ σαμποτάρει την ειρήνη – Πακιστάν: Ο Netanyahu τελείωσε
Σε πραγματικό... ντελίριο βρίσκεται ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, καταβάλλοντας απεγνωσμένες προσπάθειες να «μετατρέψει» τη συνθηκολόγηση με το Ιράν, ως ως έναν προσωπικό και απόλυτο διπλωματικό του θρίαμβο αλλά και ως «νίκη των ΗΠΑ».
Παρά τις αντίθετες φωνές, ο Αμερικανός Πρόεδρος υποστηρίζει ότι ανάγκασε την Τεχεράνη σε πλήρη... παράδοση, αποδεχόμενη πυρηνικούς ελέγχους... «μέχρι το άπειρο». Μάλιστα, παρουσιάζει τον εαυτό του ως τον απόλυτο ρυθμιστή της περιοχής, ξεκαθαρίζοντας ότι ο ίδιος «ετοίμασε» το άνοιγμα του στρατηγικής σημασίας Στενού του Hormuz, την ώρα που εξαπολύει νέα πυρά κατά των αμερικανικών ΜΜΕ.
Η ανάρτηση του Trump
Πιο αναλυτικά, o Trump επισημαίνει στην ανάρτηση του:
«Παρά τις διαμαρτυρίες τους και τις αντίθετες ψευδείς δηλώσεις τους, σε συνδυασμό με το ασταμάτητο σφυροκόπημα των Fake News, που κάνουν ό,τι είναι δυνατόν για να παρουσιάσουν τη Νίκη των ΗΠΑ όσο το δυνατόν πιο μικρή και ασήμαντη, το Ιράν συμφώνησε πλήρως και ολοκληρωτικά σε πυρηνικές επιθεωρήσεις ανώτατου επιπέδου για πολύ καιρό στο μέλλον (Στο Άπειρο!!!). Αυτό θα εξασφαλίσει την "Πυρηνική Εντιμότητα". Εάν δεν συμφωνούσαν σε αυτό, δεν θα υπήρχαν περαιτέρω διαπραγματεύσεις!
Βάσει αυτού και άλλων σημαντικών παραχωρήσεων που γίνονται από το Ιράν, συμφώνησα να επιτρέψω στο Στενό του Hormuz να παραμείνει ΑΝΟΙΧΤΟ, χωρίς περαιτέρω Ναυτικό Αποκλεισμό. Ωστόσο, όλα τα πλοία παραμένουν στις θέσεις τους σε περίπτωση που καταστεί απαραίτητο να επιβληθεί εκ νέου ο Αποκλεισμός, κάτι που φαίνεται, σε αυτό το σημείο, εξαιρετικά απίθανο.
Τα Χρήματα ή/και οι Κυρώσεις που αποδεσμεύει το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ κατατίθενται σε δεσμευμένο λογαριασμό (escrow), ελεγχόμενο από τις ΗΠΑ, και θα χρησιμοποιηθούν για την αγορά τροφίμων και ιατρικών εφοδίων, αποκλειστικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες, συμπεριλαμβανομένου του Καλαμποκιού, του Σιταριού και της Σόγιας από τους σπουδαίους Αμερικανούς Αγρότες μας. Αυτά είναι πράγματα που έχει απελπισμένη ανάγκη το Ιράν. Πρόκειται για μια ανθρωπιστική κρίση και αισθάνομαι ότι είναι απαραίτητο να βοηθήσω, ΤΩΡΑ, πριν να είναι πολύ αργά. Οι συνομιλίες εξελίσσονται καλά! Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτό το ζήτημα.
Πρόεδρος ΝΤΟΝΑΛΝΤ ΤΖ. ΤΡΑΜΠ»
Ιράν: Καμία δέσμευση για επιθεωρητές στις πυρηνικές εγκαταστάσεις
Στον αντίποδα, το Ιράν έχει απορρίψει τους αμερικανικούς ισχυρισμούς ότι η Τεχεράνη συμφώνησε σε επιθεωρήσεις των πυρηνικών της εγκαταστάσεων, χαρακτηρίζοντας τις σχετικές αναφορές ανακριβείς και επιζήμιες για τη διαπραγματευτική διαδικασία.
Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι κατά τις συνομιλίες στην Ελβετία δεν αναλήφθηκαν νέες δεσμεύσεις σχετικά με το πυρηνικό ζήτημα και επιμένουν ότι ο πυρηνικός φάκελος δεν αποτέλεσε αντικείμενο συζήτησης.
Η Τεχεράνη επανέλαβε επίσης την αντίθεσή της σε οποιοδήποτε πλαίσιο επιθεωρήσεων σε αυτή τη φάση, υποστηρίζοντας ότι τέτοια μέτρα δεν περιλαμβάνονται στο ισχύον μνημόνιο κατανόησης και θα μπορούσαν να αποτελέσουν αντικείμενο μόνο μελλοντικών διαπραγματεύσεων.
Σε δηλώσεις του ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Esmaeil Baghaei υποστήριξε ότι η Τεχεράνη δεν ανέλαβε καμία νέα δέσμευση σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στην Ελβετία.
Ο Baghaei υπογράμμισε ότι οποιαδήποτε μελλοντική συνεργασία με την IAEA θα πραγματοποιηθεί αποκλειστικά στο πλαίσιο των υφιστάμενων κανονισμών και αποφάσεων που έχουν θεσπιστεί από το Ιρανικό Κοινοβούλιο και το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν.
Το πυρηνικό ζήτημα αποτελεί το βασικό σημείο ενδιαφέροντος για τις ΗΠΑ
Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι το κεντρικό ζήτημα για την αμερικανική πλευρά.
Αυτός είναι και ο λόγος που ο JD Vance βρέθηκε στην Ελβετία κατά την πρώτη φάση των διαπραγματεύσεων.
Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί ότι πρόκειται για το σημαντικότερο θέμα της ατζέντας.
Ο Trump έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι το Ιράν δεν μπορεί να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και στόχος των συνομιλιών ήταν να τεθεί το πλαίσιο για τη διαχείριση του πυρηνικού φακέλου.
Κατά την αποχώρησή του από την Ελβετία, ο JD Vance εμφανίστηκε πεπεισμένος ότι η ιρανική πλευρά είχε προχωρήσει σε σημαντικές παραχωρήσεις.
Όπως δήλωσε, το Ιράν συμφώνησε να επιτρέψει την είσοδο επιθεωρητών πυρηνικών όπλων για πρώτη φορά έπειτα από μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ «θα ενισχύσουν το καθεστώς επιθεωρήσεων ώστε να διασφαλίσουν ότι το Ιράν δεν θα μπορέσει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο».
Ghalibaf (πρόεδρος κοινοβουλίου Ιράν): Το Hormuz δεν θα επιστρέψει ποτέ στην κατάσταση πριν από τον πόλεμο
Σαφές μήνυμα ότι η κατάσταση στα Στενά του Hormuz δεν πρόκειται να επιστρέψει στην κατάσταση που υπήρχε πριν από τον πόλεμο έστειλε ο πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν και μέλος της ιρανικής διαπραγματευτικής αντιπροσωπείας, Mohammad Bagher Ghalibaf.
«Όλοι πρέπει να γνωρίζουν ότι η διαχείριση των Στενών δεν θα επιστρέψει ποτέ στην κατάσταση που υπήρχε πριν από τον πόλεμο.
Συμφωνήσαμε να δημιουργήσουμε μηχανισμούς συντονισμού στα Στενά του Hormuz, συμπεριλαμβανομένης μιας απευθείας γραμμής επικοινωνίας (hotline) και ενός κέντρου στο οποίο θα μπορεί να απευθύνεται κανείς κάθε φορά που προκύπτει οποιαδήποτε ασάφεια ή διαφωνία» υπογράμμισε ο Ghalibaf.
Θετικές συνομιλίες
Επιπλέον, τόνισε ότι «αυτό το ταξίδι είχε θετικά αποτελέσματα, ιδιαίτερα όσον αφορά τη συζήτηση για τα Στενά, τις συνομιλίες για τον Λίβανο, το ζήτημα των εξαιρέσεων στις πετρελαϊκές κυρώσεις (oil waivers) και το θέμα της αποδέσμευσης των παγωμένων κεφαλαίων, που αποτελεί ένα από τα βήματα προόδου που κάνουμε.
Βεβαίως, θεωρούμε ότι βρισκόμαστε ακόμη στην αρχή αυτής της διαδικασίας και πρέπει να συνεχίσουμε τις προσπάθειές μας».
Ο Ιρανός αξιωματούχος επιβεβαίωσε την αποδέσμευση δύο δόσεων ύψους 6 δισ. δολαρίων από τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και τόνισε ότι οι κυρώσεις στον πετρελαϊκό τομέα του Ιράν παραμένουν σε ισχύ, καθώς δεν έχει ακόμη επιτευχθεί οριστική συμφωνία.
«Ως εκ τούτου, χρειαζόμαστε εξαιρέσεις (waivers) ώστε να μπορούμε να πωλούμε το πετρέλαιό μας και να πραγματοποιούμε τις τραπεζικές μας δραστηριότητες...
Αυτές οι εξαιρέσεις έχουν πλέον εξασφαλιστεί και οι σχετικές συμφωνίες έχουν υπογραφεί» είπε ο Ghalibaf, ο οποίος σχετικά με τον Λίβανο υποστήριξε ότι «συμφωνήσαμε να δημιουργήσουμε εκεί ένα κέντρο συντονισμού»
Σύμφωνα με τον ίδιο, το κέντρο θα επιλαμβάνεται τυχόν διαφορών «προκειμένου να αποτραπεί η επιστροφή στον πόλεμο, να επιτραπεί στους πολίτες να επιστρέψουν στην κανονική τους ζωή, να διασφαλιστεί η αποχώρηση από τις περιοχές που τελούν υπό ισραηλινή κατοχή και να γίνει σεβαστή η εθνική κυριαρχία του Λιβάνου».
Ο Trump «παίζει» με το πετρέλαιο - Oι ΗΠΑ παραμερίζουν τον OPEC+, η πρόκληση για τη Ρωσία
Οι τιμές του πετρελαίου δεν εξαρτώνται πλέον από τις αποφάσεις παραγωγής και εξαγωγών των χωρών που συμμετέχουν στη συμφωνία OPEC+, αλλά από τις εξελίξεις στα Στενά του Hormuz, υποστηρίζει η Rossiyskaya Gazeta.
Σύμφωνα με την ανάλυση της ρωσικής εφημερίδας, από τις αρχές Μαρτίου ο βασικός παράγοντας που διαμορφώνει τις τιμές είναι η κατάσταση στο στρατηγικής σημασίας πέρασμα του Hormuz, το οποίο επηρεάζεται κυρίως από δύο δυνάμεις: το Ιράν και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ωστόσο, η Τεχεράνη εμφανίζεται να αντιδρά στις εξελίξεις, ενώ η Ουάσιγκτον είναι εκείνη που καθορίζει την πορεία της κρίσης.
Το νέο εργαλείο ελέγχου της αγοράς
Κατά την εκτίμηση της εφημερίδας, οι ΗΠΑ έχουν αποκτήσει ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό εργαλείο για να προσαρμόζουν την αγορά πετρελαίου προς όφελός τους.
Όταν τα Στενά του Hormuz κλείνουν, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου μειώνεται τουλάχιστον κατά 10%, προκαλώντας άνοδο των τιμών.
Όταν παραμένουν ανοιχτά, η προσφορά αυξάνεται και οι τιμές υποχωρούν.
Ακόμη και οι δηλώσεις αξιωματούχων μπορούν να επηρεάσουν την αγορά.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο Donald Trump έχει ήδη μάθει να αξιοποιεί αυτή τη δυνατότητα προς όφελος των αμερικανικών συμφερόντων.
Παρότι τα Στενά δεν επηρεάζουν άμεσα τη Ρωσία, ο ρωσικός προϋπολογισμός εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και από τις αμερικανικές κυρώσεις που στοχεύουν τις ρωσικές εξαγωγές ενέργειας.
«Οι ΗΠΑ χτίζουν νέο σύστημα διαχείρισης της αγοράς»
Ο επικεφαλής του Ρωσικού Εθνικού Ταμείου Ενεργειακής Ασφάλειας, Konstantin Simonov, δήλωσε στη Rossiyskaya Gazeta ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δημιουργούν ένα νέο σύστημα διαχείρισης της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Κατά τον ίδιο, η στρατηγική αυτή δεν περιορίζεται μόνο στον Περσικό Κόλπο αλλά επεκτείνεται και στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας.
Όταν εξυπηρετούνται τα αμερικανικά συμφέροντα, οι κυρώσεις χαλαρώνουν. Όταν δεν εξυπηρετούνται, επανέρχονται.
Ο τελικός στόχος, σύμφωνα με τον Simonov, είναι η αμερικανική κυριαρχία σε όλες τις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η άνοδος των τιμών του πετρελαίου την άνοιξη ήταν απαραίτητη για να ξεκινήσει ένας νέος κύκλος επενδύσεων στην αμερικανική παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Τώρα, πρόσθεσε, η Ουάσιγκτον επιδιώκει χαμηλότερες τιμές ώστε να μειωθεί η πίεση στους Αμερικανούς καταναλωτές καυσίμων.
Η αποδυνάμωση του OPEC+
Ο διευθύνων σύμβουλος της DA Consulting, Daniil Tyun, εκτιμά ότι οι ΗΠΑ δεν επιχειρούν να αντικαταστήσουν θεσμικά τον OPEC+, αλλά να μεταφέρουν το κέντρο βάρους από το ερώτημα «ποιος παράγει πόσο» στο ερώτημα «ποιος ελέγχει, εγγυάται και διευκολύνει τη ροή του πετρελαίου».
Σύμφωνα με τον ίδιο, η αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από τον OPEC+ την 1η Μαΐου 2026, σε συνδυασμό με τις χρόνιες εσωτερικές διαφωνίες του οργανισμού, αποδυναμώνει τη συνοχή της συμμαχίας.
Ωστόσο, δεν οδηγεί απαραίτητα στη διάλυσή της. Αντίθετα, επιταχύνει τη μετατροπή του OPEC+ από ένα αυστηρά πειθαρχημένο καρτέλ σε έναν πιο ευέλικτο μηχανισμό συντονισμού, με τη Σαουδική Αραβία να διατηρεί τον κεντρικό ρόλο και τα υπόλοιπα μέλη να αποκτούν μεγαλύτερη αυτονομία.
Το Hormuz παραμένει στα χέρια του Ιράν
Ο επικεφαλής του Κέντρου Ανάλυσης Στρατηγικών και Τεχνολογιών Ανάπτυξης του Τομέα Καυσίμων και Ενέργειας, Vyacheslav Mishchenko, υποστηρίζει ότι το Ιράν εξακολουθεί να διαδραματίζει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στον έλεγχο των Στενών του Hormuz.
Παρόλα αυτά, τονίζει ότι η συνολική κατάσταση στην περιοχή, σε συνδυασμό με τις κυρώσεις και τον τρόπο με τον οποίο το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών τις διαχειρίζεται, συνιστά πραγματική απειλή για το μέλλον του OPEC+.
Ο Mishchenko υποστήριξε επίσης ότι αρκετές από τις κινήσεις και δηλώσεις του Donald Trump σχετικά με τα Στενά και την αγορά πετρελαίου συνδέονται με προσωπικά οικονομικά συμφέροντα του ίδιου και στενών συνεργατών του.
Η επόμενη πρόκληση για τη Ρωσία
Σύμφωνα με τον Daniil Tyun, όσο η Μέση Ανατολή παραμένει ασταθής, το ρωσικό πετρέλαιο επωφελείται από το γεωπολιτικό «ασφάλιστρο κινδύνου» που ενσωματώνεται στις διεθνείς τιμές.
Ωστόσο, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες καταφέρουν να αποκτήσουν μεγαλύτερο έλεγχο στις ενεργειακές διαδρομές και ταυτόχρονα επαναφέρουν πλήρως τις ροές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή στην αγορά, τότε η Ρωσία θα βρεθεί αντιμέτωπη με εντονότερο ανταγωνισμό.
Σε αυτή την περίπτωση, το γεωπολιτικό πριμ θα εξαφανιστεί και η έκπτωση με την οποία πωλείται το ρωσικό πετρέλαιο θα επανέλθει ως το βασικό εργαλείο διατήρησης των εξαγωγών της χώρας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών